Τεκμηρίωση για προϋπολογισμό - Τομέας Οικονομικών της Κ.Ο. του ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ.

 

Τεκμηρίωση για προϋπολογισμό - Τομέας Οικονομικών της Κ.Ο. του ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ.

 

Γενικό σχόλιο

·        Η κυβέρνηση Μητσοτάκη έκανε ρεκόρ 27ετίας στους φόρους. Το 2022 ανήλθαν στο 29% του ΑΕΠ. Αν προσθέσουμε και τις εισφορές, έφτασαν μαζί στο 43% του ΑΕΠ.

·        Οι έμμεσοι φόροι, οι πιο άδικοι φόροι, είναι το 65% του μείγματος έμμεσων – άμεσων φόρων.

·        Επί Ν.Δ. (από το 2021), τα έσοδα από ΦΠΑ εκτοξεύτηκαν κατά 40% (+7 δις).

·        Η μεσαία τάξη δέχεται οριζόντια και άδικη φορολόγηση, μέσω του νέου φορολογικού που ευνοεί τη φοροδιαφυγή και αποτελεί μέτρο συμπίεσης μισθών.

·        Τα τέσσερα τελευταία χρόνια το ιδιωτικό χρέος αυξήθηκε 20 δις ευρώ.

·        Τα δύο τελευταία χρόνια έγιναν 75 χιλιάδες πλειστηριασμοί και αναμένονται ακόμα 250 χιλιάδες ως και το 2026.

·        Επί Μητσοτάκη τράπεζες, εταιρείες ενέργειας και  διυλιστήρια πνίγηκαν στα υπερκέρδη. 

Το σχέδιο Πισσαρίδη εφαρμόζεται σε κάθε τομέα και απλώνεται βαρύ πάνω από την οικονομική και κοινωνική ζωή της χώρας.

Ο προϋπολογισμός δεν απαντά στα μεγάλα προβλήματα νοικοκυριών και μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων. Δεν απαντά στην κρίση ακρίβειας, στην κρίση χρέους, στη στεγαστική και κλιματική κρίση. Αντιθέτως τις γιγαντώνει. Η Ν.Δ. δεν εγγυάται τον πολύπλευρο εκσυγχρονισμό, όπως εξαγγέλλει, παρά μόνο τις πολυεπίπεδες κρίσεις.

Η δική μας πρόταση κινείται στην αντίθετη κατεύθυνση. Προβλέπει στήριξη των ευάλωτων, ενίσχυση της υγιούς επιχειρηματικότητας, τη δίκαιη φορολόγηση και τις μεγάλες δημόσιες παρεμβάσεις για την αντιμετώπιση των μεγάλων κρίσεων της εποχής. Έχει, άλλωστε, αποδειχθεί ότι οι τεράστιες δημόσιες παρεμβάσεις (επί covid και ενεργειακής κρίσης) ήταν αυτές που βοήθησαν στην (όποια) επανάκαμψη της οικονομίας. Το «αόρατο χέρι» είναι παντελώς αόρατο, ειδικά όταν πρόκειται για κρίσεις.

 

Αλήθειες για την οικονομία

1. Η αύξηση των εσόδων δεν οφείλεται στην ανάπτυξη. Έχουμε το υψηλότερο ποσοστό φόρων (ρεκόρ 27ετίας το 2022): 29% του ΑΕΠ. Οι έμμεσοι φόροι, που είναι και οι πιο άδικοι, είναι στο 65% του μείγματος έμμεσοι – άμεσοι φόροι. 
2. Τα έσοδα από ΦΠΑ έχουν αυξηθεί 40% (+7 δις) από το 2021. Το 2024 αναμένουν νέα αύξηση 5% (+1,15 δις), παρά την μικρή αύξησης ιδιωτικής κατανάλωσης. 
3. Το ιδιωτικό χρέος αυξήθηκε 20 δις επί Ν.Δ. Από 234 δις το 2019 σε 254 δις το 2023.
4. Το ληξιπρόθεσμο υπόλοιπο στην ΑΑΔΕ (Ιούλιος 2023 vs Ιουλίου 2020) αυξήθηκε 11,7% (από 36,3 σε 40,6 δις) για τα φυσικά πρόσωπα και 3,6% (από 69 σε 71,5 δις) για τα νομικά πρόσωπα. 14,4% αυξήθηκαν τα ΑΦΜ που βρίσκονται υπό μέτρα αναγκαστικής είσπραξης (από 1.279.767 σε 1.463.635 ΑΦΜ).
5. Δημόσιο χρέος: Πρώτοι στην Ε.Ε. με 166,5% του ΑΕΠ. Επί Ν.Δ. αυξήθηκε 50 δις.
6. Η μείωση του δημόσιου χρέους ως ποσοστό του ΑΕΠ οφείλεται στον πληθωρισμό. Η ρύθμιση που πετύχαμε ως κυβέρνηση δίνει χαμηλό κόστος εξυπηρέτησης, λήγει όμως το 2032. Πως παρεμβαίνει, αλήθεια, η Ελλάδα στη συζήτηση για το Σύμφωνο Σταθερότητας; Με πειθαρχία στις προτάσεις των «φειδωλών» (Γερμανία, κ.λπ.)
7. Η Ν.Δ. έχει συμφωνήσει στη 2η μεγαλύτερη δημοσιονομική πειθαρχία στην Ε.Ε. με κάλυψη πρωτογενών πλεονασμάτων 7,5% του ΑΕΠ στην 5ετια 2021 - 2026.
8. Ο μέσος μισθός είναι 16 χιλ. ευρώ, ο χαμηλότερος στην ευρωζώνη (μ.ο. 35 χιλ.).

-Η αύξηση του μέσου μισθού ιδιωτικού τομέα στα 1.500 ευρώ ως το 2026 [+42% από το 2022 (1.050 ευρώ)], που υπόσχεται η Ν.Δ. καταρρίπτεται από την Κομισιόν που προβλέπει: +1,1% το 2023 / +1,3% το 2024 / +0,3% το 2025, μηδέν το 2026.

-Το νέο φορολογικό για τους ελεύθερους επαγγελματίες θα λειτουργεί ως μηχανισμός συμπίεσης των μισθών, καθώς συνδέει τεκμαρτά εισοδήματα με κατώτατο μισθό και υψηλότερες αποδοχές εργαζομένου του επαγγελματία. 

9. Το διαθέσιμο εισόδημα συρρικνώθηκε κατά 2% μεταξύ 2021 και 2022. 
10. Το κατά κεφαλήν ΑΕΠ είναι στο 55% των χωρών της ευρωζώνης, ενώ πριν την κρίση χρέους ήταν στο 70%.
11. Ανεργία. Η πτώση αποκρύπτει τους μακροχρόνια ανέργους, οι οποίοι συνεχίζουν να καταγράφονται από τον ΟΑΕΔ στα 1 εκατομμύρια άτομα.
12. Η αποταμίευση νοικοκυριών μειώθηκε (χαμηλότερο % προς ΑΕΠ στην Ευρωζώνη).
13. Ακρίβεια: Είμαστε πρώτοι στον πληθωρισμό τροφίμων στην Ε.Ε. για τον Οκτώβρη (10,3%) και στα έξοδα στέγασης (πάνω από το 40% του εισοδήματος των νοικοκυριών). Είμαστε στους πρώτους στις τιμές ενέργειας και καυσίμων (έχουμε την ακριβότερη βενζίνη στην Ε.Ε. με όρους αγοραστικής δύναμης).
14. Η αύξηση της ιδιωτικής κατανάλωσης αναμένεται μόλις στο +1,3% για το 2024. Από +2,9% το 2023 και +7,5% το 2022 (μιλάμε για 130 δις το 2022).
15. Οι εισαγωγές αυξάνονται περισσότερο από τις εξαγωγές. Το εμπορικό έλλειμμα αναμένεται στο 5% του ΑΕΠ για το 2024.
16. Επενδύσεις. Για το 2023, προέβλεπαν αύξηση 15,1% και αυξήθηκαν μόνο 7,1%. Για το 2024 προβλέπουν ξανά 15,1% (από εκεί η αισιοδοξία για άνοδο του ΑΕΠ).
17. ΠΔΕ: Για το 2024 προβλέπεται μείωση 2,29% ή 200 εκατ. ευρώ.  

 

 

 

Αλήθειες για τον προϋπολογισμό

·        Δεν κάνει τίποτα για την ακρίβεια. 

-Δεν μειώνει τους έμμεσους φόρους, όπως έκαναν 12 χώρες στην Ε.Ε. Πορτογαλία και Ισπανία μηδένισαν τον ΦΠΑ τροφίμων και οι τιμές μειώθηκαν 16 και 6 μονάδες, αντίστοιχα.

-Επαναφέρει τη ρήτρα αναπροσαρμογής μέσω πολύχρωμων τιμολογίων ενέργειας.

-Οι αυξήσεις μισθών και συντάξεων υπολείπονται της αύξησης του πληθωρισμού.

·        Δεν κάνει τίποτα για το ιδιωτικό χρέος και τα κόκκινα δάνεια. 

-Στο νομοσχέδιο - ενσωμάτωση ευρωπαϊκής οδηγίας για τα κόκκινα δάνεια, δεν ενσωμάτωσε προβλέψεις για μέτρα προστασίας της α’ κατοικίας και των δανειοληπτών σε ελβετικό φράγκο. 

-Έδωσε επιπλέον προνόμια στους servicers.

-Η «δίδυμη» λύση του πτωχευτικού της Ν.Δ. και του Ηρακλή έφερε 75.000 πλειστηριασμούς σε δύο χρόνια και θα φέρει 250.000 επιπλέον ως και το 2026.

·        Δεν κάνει τίποτα για στέγη

-Παραμένουμε πρώτοι στα έξοδα στέγασης, όπου τα νοικοκυριά δίνουν πάνω από το 40% του εισοδήματός τους. Το 85,1% των ηλικιών 18-29 ζει με τους γονείς του. 

-Το πρόγραμμα «Σπίτι μου» ολοκληρώνεται «λόγω δημοσιονομικής στενότητας». 

-Η πρόβλεψη για δράσεις μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης ήταν και παραμένει πενιχρή (μόνο 1,3 εκατ. ευρώ), όταν άλλες χώρες είχαν υπερπολλαπλάσιες προβλέψεις (Πορτογαλία: 2,7 δισ., Ισπανία: 1 δισ., Πολωνία: 755 εκατ. ευρώ).

·        Δεν κάνει τίποτα για την Υγεία

-Οι δαπάνες για την Υγεία είναι 6,7% του ΑΕΠ έναντι 8,2% (μ.ο.) της Ευρωζώνης.

-18η η Ελλάδα στους 21 του πίνακα της Κομισιόν σε ποσοστό δαπανών για την Υγεία (4,5%) στα κονδύλια των εθνικών σχεδίων στο Ταμείο Ανάκαμψης.

·        Δεν κάνει τίποτα για τη μεσαία τάξη

-Με το νέο φορολογικό, τσακίζει τη μεσαία τάξη, στη γραμμή της έκθεσης Πισσαρίδη. Στοχεύει να αντλήσει επιπλέον 750 εκατ. ευρώ σε φόρους. Πριμοδοτεί τη φοροδιαφυγή (όσοι είναι κάτω και πάνω από τα τεκμαρτά εισοδήματα δεν έχουν λόγο να δηλώνουν τα πραγματικά εισοδήματα), ενώ φτιάχνει έναν μηχανισμό συμπίεσης των μισθών (λόγω σύνδεσης τεκμαρτού με μισθούς). 

-Έχει αποκλείσει τις ΜμΕ από το Ταμείο Ανάκαμψης και το ΕΣΠΑ, όπου έχουν πρόσβαση μόνο το 3,8% και το 6,5%, αντίστοιχα, αυτών. Το δε 96% των ΜμΕ βλέπει τον τραπεζικό δανεισμό με το κυάλι.

 

Οι προτάσεις του ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία για την οικονομία

1. Για την ανάσχεση της ακρίβεια – ΠΡΟΤΕΙΝΟΥΜΕ:

-Μείωση ΕΦΚ στα καύσιμα (πετρέλαιο κίνησης, θέρμανσης, βενζίνη, φυσικό αέριο) στον χαμηλότερο συντελεστή της Ε.Ε., κατάργηση για το αγροτικό πετρέλαιο. 

-Μείωση του ΦΠΑ στα τρόφιμα στο 6% (0% για παιδικές τροφές, γάλα, ψωμί).

-Θέσπιση ανώτατου συντελεστή κέρδους στον ενεργειακό τομέα στο 5%.

-Φορολόγηση των υπερκερδών ενεργειακών εταιρειών και των διυλιστηρίων.

-Μείωση ρυθμιζόμενων χρεώσεων ρεύματος (ΕΤΜΕΑΡ, ΥΚΩ).

-Εντατικοποίηση ελέγχων στην αγορά για το σπάσιμο των καρτέλ. 

-Αύξηση κατώτατου μισθού στα 880.

-Θεσμοθέτηση ετήσιας τιμαριθμικής αναπροσαρμογής στο ύψος του πληθωρισμού.

-Αύξηση μισθών δημοσίου κατά 10%.

-Επαναφορά 13ης σύνταξη, αύξηση 7,5% στους συνταξιούχους, ανεξαρτήτως της ύπαρξης προσωπικής διαφοράς.

2. Για τη ρύθμιση του ιδιωτικού χρέους και τα κόκκινα δάνεια – ΠΡΟΤΕΙΝΟΥΜΕ:

-Ρύθμιση ιδιωτικού χρέους σε ασφαλιστικά ταμεία και εφορία με διαγραφή μέρους της βασικής οφειλής και με 120 δόσεις για την αποπληρωμή του υπολοίπου.

-Προστασία α’ κατοικίας, επαγγελματικής στέγης, αγροτικής γης. Η αντικειμενική αξία του υπό προστασία ακινήτου θα πρέπει να είναι ως 300 χιλιάδες ευρώ και το μηνιαίο διαθέσιμο εισόδημα να φτάνει τις εύλογες δαπάνες διαβίωσης, προσαυξημένες κατά 70%.

-Η Αναπτυξιακή Τράπεζα θα αγοράζει από τα funds πακέτα κόκκινων δανείων ΜμΕ και νοικοκυριών, με έκδοση ομολόγου με εγγύηση του Δημοσίου και με χρηματοδότηση από την αγορά. Τα δάνεια θα κουρεύονται σε πολύ μεγάλο ποσοστό σε σχέση το ύψος της αγοράς τους συν ένα εύλογο κέρδος, ώστε να εξασφαλίζει η Αναπτυξιακή και την πληρωμή των τοκομεριδίων που εκδίδει.

3. Για το φορολογικό – ΠΡΟΤΕΙΝΟΥΜΕ:

-Αφορολόγητο στις 10 χιλ. ευρώ για όλους.

-Κατάργηση του τέλους  επιτηδεύματος για όλους.

-Ενιαία προοδευτική φορολόγηση φυσικών προσώπων ανεξάρτητα της πηγής εισοδήματος. Μπορεί να ισχύει και για τις επιχειρήσεις, ώστε να ελαφρυνθούν οι μικρότερες, το κάνουν, ήδη, Βρετανία, Ιρλανδία, Βέλγιο, Ολλανδία. 

-Ενεργοποίηση του ακατάσχετου επαγγελματικού λογαριασμού για τις επιχειρήσεις.

 

 

 

Τι λέει η ΝΔ – Τι απαντάμε εμείς

• Η Ν.Δ. λέει ότι ο ρυθμός ανάπτυξης θα ανέλθει σε 2,4% (3ος υψηλότερος στην Ε.Ε.).

Απάντηση: Η Ελλάδα είναι 25η στους 36 της Ευρώπης στην αύξηση πραγματικού ΑΕΠ 2019-2021 (3,74% σωρευτικά). Με όρους ονομαστικού ΑΕΠ είναι 32η στους 36.

 

• Η Ν.Δ. λέει ότι ο πληθωρισμός πέφτει στο 4,1% από 9,3%. 

Απάντηση: Η Ελλάδα είναι πρωταθλήτρια στον πληθωρισμό τροφίμων στην Ευρώπη τον Οκτώβρη με 10,3%.

 

• Η Ν.Δ. λέει ότι οι επενδύσεις θα αυξηθούν 7,1% το 2023 και 15,1% το 2024.

Απάντηση: Στον προϋπολογισμό του 2023 υπερεκτίμησαν τις επενδύσεις (πρόβλεψη 15,5%) και έπεσαν έξω (αναμένεται 7,1%). Στον προϋπολογισμό του 2024 κάνουν την ίδια υπερεκτίμηση (+15,1%), ενώ η Κομισιόν προβλέπει 7,5%. 

 

• Η Ν.Δ. λέει ότι η ανεργία θα μειωθεί από 12,4% σε 11,2%.

Απάντηση: Η ΕΛΣΤΑΤ υπολογίζει τους ανέργους σε 510 χιλιάδες, ενώ ο ΟΑΕΔ σε πάνω από 1 εκατομμύριο (1,04 εκατ.). Απόκλιση 50%. 

 

• Η Ν.Δ. λέει ότι τα έσοδα από φορολογία θα αυξηθούν 9,1% σε σχέση µε το 2022. 

Απάντηση: Το 2022 η Ελλάδα έκανε ρεκόρ 27ετίας στην είσπραξη φόρων, καθώς ανήλθαν στο 29% του ΑΕΠ. Αν προσθέσουμε τις εισφορές πάμε στο 43,1% του ΑΕΠ. 

 

• Η Ν.Δ. λέει ότι ο ρυθμός ανάπτυξης αναμένεται να ανέλθει σε 2,9%.

Απάντηση: Η Κομισιόν (φθινοπωρινή έκθεση) προβλέπει ανάπτυξη 2,3% το 2024 (σ.σ.: το ΔΝΤ δίνει 2%). Το 2025 πέφτει στο 2,2% και η χώρα θα ειναι 10η στην Ε.Ε.

 

• Η Ν.Δ. λέει ότι θα έχουμε σημαντική μείωση δημοσίου χρέους.

Απάντηση: Το 2024 το δημόσιο χρέος θα μειωθεί από 356,6 δις σε 356,0 δις (-600 εκατ. ευρώ). Ο λόγος χρέους προς ΑΕΠ μειώνεται λόγω του πληθωρισμού.

 

• Η Ν.Δ. λέει ότι το ιδιωτικό χρέος είναι κάτω από τον μ.ο. της Ε.Ε.

Απάντηση: Η πραγματικότητα λέει ότι το ιδιωτικό χρέος αυξήθηκε 20 δις (+8,5%) από το 2019. Πλέον, είναι στα 254 δις από 234 δις.

 

• Η Ν.Δ. λέει ότι έχουμε ρεκόρ Ξένων Άμεσων Επενδύσεων.

Απάντηση: Το 63% της αύξησης προέρχεται από τις «επενδύσεις» των Funds. Ακολουθούν, αρκετά χαμηλότερα, οι κατασκευές, η διασκέδαση, η αγορά ακινήτων.

 

• Η Ν.Δ. λέει ότι θα υπάρξει περαιτέρω µείωση του κενού ΦΠΑ. 

Απάντηση: Η Ελλάδα είναι 3η στην Ε.Ε. σε κενό ΦΠΑ (δηλαδή ΦΠΑ που δεν αποδίδεται). Σε ετήσιο ρυθμό μείωσης είμαστε 16οι στους 27.  

 

• Η Ν.Δ. λέει ότι αυξάνεται 8% το Ελάχιστο Εγγυηµένο Εισόδημα.

Απάντηση: Έδωσαν μόνο 38 εκατ. ευρώ στην αύξηση του Ελάχιστου Εγγυημένου Εισοδήματος. 15 ευρώ/μήνα, δηλαδή, για 210 χιλ. νοικοκυριά σε ακραία φτώχεια.

 

• Η Ν.Δ. λέει ότι αυξάνονται οι μισθοί δημοσίων υπαλλήλων και οι συντάξεις.

Απάντηση: Η αύξηση 70 ευρώ (μεικτά) στους δημόσιους υπαλλήλους δεν πλησιάζει καν την αύξηση του πληθωρισμού τροφίμων (10,3% τον Οκτώβριο). Οι αυξήσεις στις συντάξεις (+2,83% το 2024) υπολείπονται της αύξησης του 3,15% που προέβλεπε ο νόμος 4387/2016, ο οποίος έδωσε και τις αυξήσεις του 10,95% από το 2021.